Τι περιλαμβάνουν οι υποδομές που θα εξυπηρετούν τις ανάγκες Μυκόνου, Πάρου, Σύρου και Τήνου. Προκηρύχθηκε ο διαγωνισμός, στις 6 Μαρτίου η εκδήλωση ενδιαφέροντος.
Η υλοποίηση μιας νέας μονάδας επεξεργασίας (ανακύκλωσης, ανάκτησης) αποβλήτων στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, ειδικότερα στα νησιά των Κυκλάδων (Μύκονος, Σύρος, Πάρος κ.α.), μέσω μοντέλου Σύμπραξης Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα, είναι στα «σκαριά», τουλάχιστον σε επίπεδο προώθησης διαγωνιστικής διαδικασίας.
Ειδικότερα, η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου προωθεί διαγωνισμό που αφορά στη μελέτη, χρηματοδότηση (με την επιφύλαξη της Χρηματοδοτικής Συμβολής Δημοσίου Φορέα), κατασκευή, συντήρηση, τεχνική διαχείριση και λειτουργία Υποδομών Μεταφόρτωσης και Επεξεργασίας (Ανακύκλωσης, Ανάκτησης) Αποβλήτων για χρονικό διάστημα έως 27 έτη (25 η λειτουργία), με σκοπό την εκπλήρωση των περιβαλλοντικών στόχων που έχουν τεθεί από την εθνική νομοθεσία και τις ευρωπαϊκές οδηγίες σχετικά με τη διαχείριση στερεών αστικών αποβλήτων.
Η εκτιμώμενη αξία της ΣΔΙΤ είναι στα 157,2 εκατ. ευρώ, ή αλλιώς στα 194,9 εκατ. με τον ΦΠΑ, ενώ η προθεσμία παραλαβής των αιτήσεων συμμετοχής ορίστηκε για τις 06/03/2026. Ο Δημόσιος Φορέας, μετά την έναρξη λειτουργίας του Έργου, θα καταβάλλει στον Ιδιώτη Φορέα Σύμπραξης περιοδικές πληρωμές διαθεσιμότητας, οι οποίες, έχουν ενδεικτικά εκτιμηθεί σε καθαρά παρούσα αξία, σε ποσό 51,6 εκ. ευρώ, προ Φ.Π.Α, λαμβανομένης υπόψη ενδεικτικής Χρηματοδοτικής Συμβολής Δημοσίου Φορέα ποσού 105,6 εκ. ευρώ κατά μέγιστο, προ Φ.Π.Α.. Ο προϋπολογισμός των πληρωμών διαθεσιμότητας θα γνωστοποιηθεί στους Προεπιλεγέντες με την Πρόσκληση Υποβολής Δεσμευτικών Προσφορών κατά το ΙΙ Στάδιο της Β΄ Φάσης του Διαγωνισμού.
Το Έργο, αποτελείται από τις ακόλουθες υποδομές: μία (1) Μονάδα Ανάκτησης και Ανακύκλωσης Αποβλήτων «ΜΑΑα») στο νησί της Σύρου, μία (1) ΜΑΑα στο νησί της Μυκόνου, μία (1) ΜΑΑα στο νησί της Πάρου αλλά και έναν (1) Σταθμό Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων («ΣΜΑ») στο νησί της Τήνου (ως προς τη λειτουργία του, περιλαμβανομένης της συντήρησης και της ασφάλισής του κατά την περίοδο αυτή).
Αναφορικά με τη χωροθέτηση των ως άνω εγκαταστάσεων σημειώνεται ότι οι διαδικασίες εντοπισμού των κατάλληλων γηπέδων για τις ΜΑΑα Μυκόνου και Πάρου και για τον ΣΜΑ Τήνου είναι σε εξέλιξη, ενώ η ΜΑΑα της Σύρου αναμένεται να χωροθετηθεί εντός του ευρύτερου αδειοδοτημένου γηπέδου όπου λειτουργεί σήμερα ο ΧΥΤΑ Σύρου.
Ποια είναι η ΣΔΙΤ
Ειδικότερα, οι επιμέρους υποδομές συνολικής δυναμικότητας (61.000 τν/έτος) που περιλαμβάνονται στο έργο που θα εξυπηρετεί τις ανάγκες των νήσων Μυκόνου, Πάρου, Σύρου και Τήνου της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου είναι :
- Μία (1) ΜΑΑα στο νησί της Μυκόνου δυναμικότητας 23.000 τν/έτος (σύμμικτα, ανακυκλώσιμα, οργανικά).
- Μία (1) ΜΑΑα στο νησί της Πάρου δυναμικότητας 15.000 τν/έτος (σύμμικτα, ανακυκλώσιμα, οργανικά).
- Μια (1) Μονάδα Ανάκτησης και Ανακύκλωσης Αποβλήτων (εφεξής, χάριν συντομίας, ΜΑΑα) στο νησί της Σύρου δυναμικότητας 17.000 τν/έτος (σύμμικτα, ανακυκλώσιμα, οργανικά).
- Ένας (1) Σταθμός Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων (ΣΜΑ) στο νησί της Τήνου δυναμικότητας 6.000 τν/έτος (σύμμικτα, ανακυκλώσιμα).
Όπως αναφέρεται στη σχετική προκήρυξη, με βάση τα στοιχεία παραγωγής αποβλήτων στο σχέδιο αναθεώρησης του ΠΕΣΔΑ Νοτίου Αιγαίου 2022 και εκτιμήσεις της εξέλιξης της παραγωγής των αποβλήτων, αναφέρονται οι ενδεικτικές δυναμικότητες σχεδιασμού ανά υποδομή ως εξής:
- ΜΑΑα Σύρου: 8.000 t/έτος υπολειμματικών σύμμεικτων ΑΣΑ 5.000 t/έτος προδιαλεγμένων ανακυκλώσιμων υλικών, 13.000 t/έτος Συνολική Ετήσια Δυναμικότητα ΜΑΑα, 4.000 t/έτος προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων, 4.000 t/έτος Συνολική Ετήσια Δυναμικότητα ΜΕΒΑ (ενσωματωμένη στη ΜΑΑα).
- ΜΑΑα Μυκόνου: 11.000 t/έτος υπολειμματικών σύμμεικτων ΑΣΑ, 8.000 t/έτος προδιαλεγμένων ανακυκλώσιμων υλικών, 19.000 t/έτος Συνολική Ετήσια Δυναμικότητα ΜΑΑα, 4.000 t/έτος προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων, 4.000 t/έτος Συνολική Ετήσια Δυναμικότητα ΜΕΒΑ (ενσωματωμένη στη ΜΑΑα).
- ΜΑΑα Πάρου: 7.000 t/έτος υπολειμματικών σύμμεικτων ΑΣΑ, 5.000 t/έτος προδιαλεγμένων ανακυκλώσιμων υλικών, 12.000 t/έτος Συνολική Ετήσια Δυναμικότητα ΜΑΑα, 3.000 t/έτος προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων, 3.000 t/έτος Συνολική Ετήσια Δυναμικότητα ΜΕΒΑ (ενσωματωμένη στη ΜΑΑα).
- ΣΜΑ Τήνου: 4.000 t/έτος υπολειμματικών σύμμεικτων ΑΣΑ, 2.000 t/έτος προδιαλεγμένων ανακυκλώσιμων υλικών, 6.000 t/έτος Συνολική Ετήσια Δυναμικότητα ΣΜΑ.
Σε κάθε περίπτωση, η ετήσια ποσότητα των προς διαχείριση απορριμμάτων θα προσδιορισθεί περαιτέρω, στο πλαίσιο του Ανταγωνιστικού Διαλόγου και με βάση την ολοκλήρωση της διαδικασίας επικαιροποίησης του ΠΕΣΔΑ Νοτίου Αιγαίου.
Στις ΜΑΑα (με ενσωματωμένη Μονάδα Επεξεργασίας Βιοαποβλήτων- ΜΕΒΑ) θα γίνεται επεξεργασία τόσο των χωριστά συλλεγόμενων ανακυκλώσιμων υλικών όσο και των υπολειμματικών Αστικών Στερεών Αποβλήτων. Στο ΣΜΑ θα γίνεται μεταφόρτωση υπολειμματικών ΑΣΑ για την μεταφορά τους σε ΜΑΑα. Τα υπολείμματα επεξεργασίας των ΜΑΑα θα οδηγούνται σε νόμιμους χώρους διάθεσης.
Ειδικά σε περιοχές όπως το Νότιο Αιγαίο, με έντονη γεωγραφική διασπορά και τουριστική πίεση, οι ΜΑΑα αποτελούν στρατηγικής σημασίας υποδομές για την τοπική και βιώσιμη διαχείριση αποβλήτων.
Σημειώνεται ότι η Αναθέτουσα Αρχή θα συμμετάσχει στη χρηματοδότηση της εκτέλεσης του Έργου, με την καταβολή ποσού που θα ανέρχεται έως το 80% της κατασκευαστικής αξίας, μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ), και το οποίο θα προέρχεται από ενωσιακή ή/και εθνική χρηματοδότηση.
Τα οφέλη
Πρόκειται για μία στρατηγική παρέμβαση που θα συμβάλει ουσιαστικά στην περιβαλλοντική αναβάθμιση της Περιφέρειας, όπου σήμερα έως και το 91% των αποβλήτων οδηγείται σε υγειονομική ταφή, ενώ οι υποδομές διαλογής και ανακύκλωσης παραμένουν περιορισμένες. Η σχετική πρόταση που εγκρίθηκε τον περασμένο Σεπτέμβριο από την Διυπουργική Επιτροπή ΣΔΙΤ, βασίστηκε σε αναλυτική διερεύνηση σεναρίων για τον τύπο και την τοποθεσία των υποδομών, όπως και σε προβλέψεις για τη μελλοντική εξέλιξη της παραγωγής αποβλήτων στα τέσσερα νησιά Μύκονο, Πάρο, Σύρο και Τήνο, όπου προβλέπεται η δημιουργία Σταθμού Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων.
Ειδικότερα, η υλοποίησή του αναμένεται ότι θα συμβάλλει: • στη δυνατότητα παραγωγής προϊόντων (υλικών ή/και ενέργειας), η αξιοποίηση των οποίων δύναται να επιφέρει οικονομικά οφέλη και να συμβάλει γενικότερα στην ορθολογική διαχείριση των φυσικών πόρων, • στην εκτροπή βιοαποδομήσιμου κλάσματος των αποβλήτων (ΒΑΑ) από ταφή, • στην ελαχιστοποίηση των υλικών που θα οδηγούνται στον Χ.Υ.Τ.Υ., με την εναπόθεση σε αυτόν μόνο των υπολειμμάτων των επιμέρους παραγωγικών διεργασιών, • στην εναρμόνιση με τις κατευθύνσεις της ελληνικής & ενωσιακής νομοθεσίας και ιδιαίτερα με τους στόχους του νέου ΕΣΔΑ, • στην εναρμόνιση με τις αρχές της Αειφόρου Ανάπτυξης και της Κυκλικής Οικονομίας, • στην ενίσχυση της τοπικής οικονομίας και στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, • στη βελτίωση του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος της περιοχής ενδιαφέροντος.
Projects 700 εκατ. στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου
Το έργο που περιλαμβάνεται στον συνολικό σχεδιασμό του ΦοΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου αποτελεί μια από τις «βαριές» υποδομές του Περιφερειακού Σχεδιασμού Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ) Νοτίου Αιγαίου και είναι ενδεικτικού προϋπολογισμού 194,92 εκατ. ευρώ. Με τη δημοπράτησή του από την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, ολοκληρώνεται το στρατηγικό περιβαλλοντικό σχέδιο, το οποίο διαμορφώνει ένα νέο τοπίο στα νησιά, στον νευραλγικό τομέα της διαχείρισης απορριμμάτων.
Σύμφωνα με την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, «με την υλοποίηση του εν λόγω έργου, ολοκληρώνεται ο συνολικός σχεδιασμός του ΦοΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου ΑΕ για την ανάπτυξη σύγχρονων και ολοκληρωμένων περιβαλλοντικών υποδομών σε ολόκληρη την Περιφέρεια. Ο σχεδιασμός αυτός περιλαμβάνει έργα στρατηγικής σημασίας, όπως Μονάδες Ανάκτησης και Ανακύκλωσης που υλοποιούνται μέσω Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) στη Ρόδο, τη Θήρα, την Κω και την Κάλυμνο.
Παράλληλα, περιλαμβάνει Μονάδες Ανάκτησης και Ανακύκλωσης καθώς και Μονάδες Διαχείρισης Βιοαποβλήτων και Χώρους Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων (Χ.Υ.Τ.Υ.) στην Νάξο, την Άνδρο, την Τήνο, την Κάρπαθο, τη Λέρο και τη Μήλο, οι οποίες έχουν ενταχθεί και χρηματοδοτούνται κυρίως μέσω ευρωπαϊκών πόρων και ειδικότερα από το ΕΣΠΑ.
Επιπλέον, στις δράσεις του Φορέα εντάσσεται και η προώθηση της οικιακής κομποστοποίησης, μέσω πιλοτικού προγράμματος διανομής συνολικά 35.825 κομποστοποιητών, που βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.
Το σύνολο των παραπάνω παρεμβάσεων, τόσο σε επίπεδο υποδομών όσο και τεχνολογικής καινοτομίας, ξεπερνά σε συνολικό προϋπολογισμό τα 700 εκατ. ευρώ».
